Giá Trị Các Startup Công Nghệ Mỹ Sụt Giảm Mạnh, Chuyện Gì Đang Xảy Ra?

Các công ty công nghệ đang lên như Uber và WeWork liên tục xuất hiện trên các mặt báo thời gian qua, nhưng không phải vì lý do tăng trưởng hay một sự đột phá nào về doanh thu nào. Thay vào đó là một sự sụt giảm khủng khiếp về giá trị cổ phiếu niêm yết chỉ trong vài tháng, thậm chí có công ty còn sụt giảm 50%. Uber nổi tiếng về ứng dụng gọi xe, WeWork là ứng dụng chia sẻ không gian văn phòng, và trên hết đây là 2 Unicorn công nghệ nổi tiếng hàng đầu của nước Mỹ.

Đây đều là những Unicorn (kỳ lân), startup tỷ USD của Mỹ

Các công ty công nghệ như Uber và Lyft đã IPO vào đầu năm 2019, với giá trị lần lượt là 72 tỷ và 15.1 tỷ USD khi lần đầu tiên gia nhập thị trường. Điều đó chứng tỏ niềm tin của các nhà đầu tư vào những công ty công nghệ là vô cùng lớn, tuy nhiên nửa năm sau và tương lai sau này của các công ty kỳ lân đang không được lạc quan cho lắm. Theo Bloomberg, giá trị của Uber đã giảm 35% tương đương 25 tỷ USD và Lyft giảm 46% tương đương gần 7 tỷ USD, những con số rất khủng khiếp.

Theo Reuters WeWork, ứng dụng cung cấp không gian làm việc và dịch vụ theo hình thức chia sẻ cho các startup, là một công ty khác buộc phải làm lại từ đầu khi kế hoạch IPO đổ bể, và niềm tin vào mô hình kinh doanh của công ty giảm xuống khiến WeWork giảm giá trị từ 47 tỷ USD vào đầu năm 2019 xuống chỉ còn 10 tỷ USD tính đến thời gian gần đây, gần 79%.

Đã có những làn sóng lớn xảy ra trong thế giới công nghệ, chính xác thì chuyện gì đang xảy ra với những tên tuổi nổi tiếng?
IPO nghĩa là gì? Lợi ích và rủi ro

Đầu tiên, chúng ta nên hiểu về IPO, IPO (Initial Public Offering) là việc một công ty chính thức niêm yết lên sàn giao dịch chứng khoán thông qua một đợt chào bán công khai các cổ phiếu ban đầu. Điều này cho phép bất cứ ai muốn, đều có thể mua cổ phiếu từ công ty. Những nhà đầu tư, có thể là bất cứ ai, sẽ trả một khoản tiền nhỏ để sở hữu một phần công việc kinh doanh của công ty.

Việc kinh doanh của WeWork phụ thuộc vào việc cho thuê các bàn làm việc trong ngắn hạn và cho thuê văn phòng để tạo doanh thu, nhưng đây là một cách kiếm tiền hoàn toàn không ổn định. Nguy cơ về một cuộc suy thoái kinh tế có thể làm cho người thuê ít hơn và rủi ro về các văn phòng trống, khiến các nhà đầu tư phải đặt câu hỏi về tính bền vững của mô hình.

Uber và Lyft cũng không tránh khỏi

Uber và Lyft đều là các công ty vận tải công nghệ, đều không sở hữu chiếc xe nào, dẫn đến chi phí giảm xuống. Nhưng tại sao họ cũng suy giảm? Tất cả cũng nhờ việc WeWork hoãn IPO đã khiến hai công ty đối diện với sự hoài nghi sâu sắc đối với tất cả các công ty công nghệ đã IPO có giá trị cao. Ví dụ như Uber, chi phí vận hành của họ đã tăng cao do một số chi phí tăng lên. Nhiều nhất chính là khoản bồi hoàn dựa trên cổ phiếu để trả lại cho các nhà đầu tư theo thỏa thuận khi họ IPO đúng hạn vào tháng 05/2019. Những cổ phiếu này đã tăng thêm tới 3.6 tỷ USD trong Quý 2/2019. Bên cạnh đó là chi phí R&D, với số tiền lên tới hơn 3.1 tỷ USD vào những dự án đầy tham vọng như taxi bay, xe tự lái, xe điện và tích hợp những hình thức giao thông công cộng mới vào trong app, cũng như các thuật toán ứng dụng được làm lại đã bổ sung đáng kể vào khoản chi phí.

Và khoản tốn kém không kém là 1.6 tỷ USD do chi phí quản lý tăng vọt khi IPO, 1.2 tỷ USD vào việc tiếp thị và bán hàng mặc dù đã sa thải 400 nhân viên marketing vào tháng 07/2019, 1 tỷ USD vào việc hỗ trợ vận hành, chưa kể các khoản khấu hao khác. Tất cả đều là rất nhiều các con số không.

Câu chuyện tương tự đối với đối thủ của Uber tại Mỹ là Lyft, công ty đã báo cáo khoản lỗ ròng 911 triệu USD trong năm 2018. Mọi thứ tồi tệ hơn nữa sau khi IPO, báo cáo khoản lỗ quý đầu tiên là 1.14 tỷ USD, chi phí cho bán hàng và tiếp thị tổng cộng 803 triệu USD, chiếm 40% doanh thu. Bao gồm các khoản ưu đãi cho tài xế và khuyến mãi cho khách hàng để thu hút họ đến với Lyft thay vì Uber.

Với Lyft, có vẻ thử thách nhiều hơn, họ bị che mờ dưới cái bóng của Uber, Uber có nhiều khách hàng hơn, nhiều khuyến mãi hơn và tích hợp với nhiều dịch vụ khác. Ảm đạm nhất chính là WeWork, với ngân sách hoạt động sẽ cạn kiệt vào đầu năm 2020. Với danh tiếng đã mờ nhạt nhờ vào những “nỗ lực liều lĩnh” của cựu CEO Andrew Neumann, chắc chắn việc xây dựng lại hình ảnh sẽ là ưu tiên hàng đầu. Bán hàng và tiếp thị, tùy tình hình.