Australia Yêu Cầu Trung Quốc Giải Thích Vụ Bắt Công Dân

Khoảng đầu tháng 12/2019, thủ tướng Australia yêu cầu Trung Quốc cung cấp thông tin bắt nhà văn Yang Hengjun hồi tháng 1 và phản đối điều kiện giam giữ ông Yang.

Thủ tướng Scott Morrison tuyên bố Australia muốn Trung Quốc cung cấp thông tin rõ ràng về vụ bắt học giả Yang Hengjun và đảm bảo rằng ông có quyền tiếp cận với luật sư và các thành viên gia đình.

Morrison cho biết Australia lo ngại vì học giả Yang bị giam "trong thời gian dài", đồng thời khẳng định sẽ làm mọi cách để đảm bảo quyền lợi cho công dân của mình.

Ngoại trưởng Australia Marise Payne cùng ngày cho hay giới chức lãnh sự đã thăm Yang gần đây và thấy điều kiện của ông "không thể chấp nhận được". Yang bị cô lập, thẩm vấn hàng ngày và đôi khi còn bị xiềng xích.

Sarah Condon, một trong những luật sư của Yang, cho biết Bộ An ninh Nhà nước Trung Quốc đã cho ông uống nhiều loại thuốc mỗi ngày vì họ chẩn đoán ông mắc các vấn đề về huyết áp và thận. Condon cho biết: “Chúng tôi lo ngại vì Yang là người khỏe mạnh. Hiện ông ấy đang bị chẩn đoán bệnh có mục đích và bị cho uống thuốc mỗi ngày”.

Yang Hengjun, 54 tuổi, nhà văn kiêm nhà bình luận chính trị người Australia, bị bắt hồi tháng 01/2019 tại sân bay khi cùng vợ con từ Mỹ về Quảng Châu. Sau vài tháng giam giữ, Trung Quốc hôm 23/08/2019 phát lệnh bắt Yang với nghi ngờ ông hoạt động gián điệp.

Hồi cuối tháng 01/2019, Ngoại trưởng Vương Nghị cho hay Yang bị nghi ngờ "tham gia các hoạt động tội phạm gây nguy hại cho an ninh quốc gia Trung Quốc". Ngoại trưởng Australia Marise Payne đã 5 lần đề cập vấn đề với người đồng cấp Vương Nghị qua các lần gặp trực tiếp và qua thư. Bà từng bày tỏ "thất vọng sâu sắc" khi Yang bị đưa tới nhà giam tội phạm hình sự hồi tháng 07/2019.

Hành động cáo buộc công khai của Australia có thể sẽ khiến Trung Quốc, đối tác thương mại lớn nhất của họ, phản ứng tiêu cực. Quan hệ Australia - Trung Quốc ngày càng nghiêm trọng trong những năm gần đây, kể từ khi Canberra cáo buộc Bắc Kinh đang cố can thiệp vào các vấn đề nội bộ.

Tháng 11/2019, Cơ quan Tình báo An ninh Australia (ASIO) đã mở cuộc điều tra về cáo buộc Trung Quốc cố gài gián điệp trong Quốc hội. ASIO hồi đầu năm 2019 đã cảnh báo mối đe dọa can thiệp nước ngoài đang ở mức "chưa từng có" và số lượng gián điệp nước ngoài ở Australia hiện nay còn cao hơn thời Chiến tranh Lạnh.