Mozilla Mất Giám Đốc Công Nghệ Nền Tảng Firefox OS Trong Tay Công Ty Mới Khởi Nghiệp

Mozilla, nổi tiếng nhất với trình duyệt web Firefox và hệ điều hành của công ty, đã mất đi người chịu trách nhiệm cho các công nghệ cốt lõi của cả hai sản phẩm.

Giám đốc công nghệ (CTO) Andreas Gal đã để lại Mozilla sau khi gắn bó gần bảy năm để ra mắt một công ty mới khởi nghiệp, với hy vọng sẽ cung cấp các bộ não điện toán cho các thiết bị đồ dùng nối mạng (Internet of Things) - một ý tưởng lớn liên quan đến việc cung cấp mọi thứ từ các tín hiệu giao thông đến các khóa cửa tự động với các kết nối đến Internet.

Gal, một chuyên gia về ngôn ngữ lập trình JavaScrip – là trung tâm của lập trình Web, người đồng sáng lập nỗ lực Firefox OS, và hai người đồng sáng lập công ty mới khởi nghiệp của ông là các nhân viên chuyên đề. Ông gia nhập Mozilla trong một dự án giúp Firefox cạnh tranh với các trình duyệt.

Sự ra đi của ông là một phần của những thay đổi lớn mà Mozilla phải đối mặt với Firefox OS. Trong khi Gal đang tiến vào một thị trường mới, một mối đe dọa cạnh tranh đang đến gần. Cựu chủ tịch Mozilla, Li Gong, đang làm việc tại một công ty mới khởi nghiệp khác là Gone Fishing, đang tiến hành xây dựng một hệ điều hành di động khác dựa trên việc sử dụng cùng một cách tiếp cận Firefox OS trên nền tảng Web. Gong từng là người lãnh đạo mảng kinh doanh Firefox OS trước khi được thăng chức làm chủ tịch vào năm 2014; ông rời Mozilla vào tháng 04/2015.

Gal đang từng bước tiến vào thị trường smartphone đang được thống trị bởi hai hệ điều hành di động của Google và Apple.

Mozilla cùng với các công ty như Microsoft, Samsung và BlackBerry đang phải phấn đấu không ngừng trong việc cạnh tranh để có được thành công trên thị trường di động. Với 334 triệu điện thoại được bán ra trong quý I/2015, hệ điều hành Android của Google chiếm đến 78% thị trường smartphone, trong khi iOS của Apple chiếm 18.3% thị trường. Điều này đồng nghĩa với việc chỉ còn có 3.7% thị trường dành cho tất cả các đối thủ còn lại.

Tuy nhiên, Gone Fishing đã cung cấp một cơ hội mới cho việc tái tạo lại nền tảng Firefox OS với một chiếc playbook khác. Cam kết mang tính triết lý về tính mở, sự lựa chọn và sự riêng tư của Mozilla đã không mang lại thành công. Bằng cách bắt tay với các đối tác thúc đẩy một chương trình nghị sự, Gone Fishing đã cung cấp một cơ hội giúp nới lỏng mạng lưới của Google và Apple trên thị trường smartphone.

Việc mất đi các giám đốc điều hành lâu năm có thể làm đảo lộn nỗ lực của Mozilla trong việc xây dựng một phần hệ điều hành mang tính mở hơn thay thế Android và iOS. Tuy nhiên, dự án đã sẵn sàng với sự thay đổi liên tục: CEO Mozilla – Chris Beard đang cố gắng trang bị lại Firefox với việc tập trung vào các tính năng mà người dùng mong muốn. Bread cũng có biết không phải trùng hợp ngẫu nhiên mà Gong theo đuổi các dự án gần đây của ông bên ngoài Mozilla.

Bread cho biết rằng trong quá trình tái thiết lập lại chiến lược Firefox OS, công ty đã nhìn lại đội ngũ quản lý và nhận thấy cần có một sự thay đổi. Hiện tại, Gong đã từ chối bình luận về câu chuyện này.

Một giám đốc điều hành khác của Firefox OS là James Ho – giám đốc cao cấp mảng thiết bị di động cũng đang dự định chuyển từ Mozilla sang Gone Fishing. Hiện tại, Ho vẫn chưa đưa ra bất cứ bình luận nào về vấn đề này.

Trong khi đó, công ty mới khởi nghiệp của Gal dường như đã xuất hiện trong một thị trường liền kề với Firefox OS.

Công ty sẽ tái sử dụng phần cứng và phần mềm cấp thấp từ thế giới smartphone để đưa vào các lớp cơ bản của các đồ dùng nối mạng (Internet of Things).

Gal đã đồng sáng lập công ty mới khởi nghiệp với hai cựu nhân viên khác của Firefox OS. Đầu tiên là Chris Jones, người đồng sáng lập Firefox OS với Gal. Người thứ hai là Michael Vines, cựu giám đốc công nghệ cao cấp tại Qualcomm và là kỹ sư Qualcomm đầu tiên làm việc với Firefox OS.

Người đồng sáng lập Mozilla – Brendan Eich đã thuê Gal vào năm 2007, như một phần của dự án tăng hiệu suất của Firefox đang chạy các chương trình JavaCript – đã trở thành một phần quan trọng của Firefox và sau đó là khả năng tồn tại của Firefox OS. Vào năm 2014, Eich đã chuyển sang vai trò CEO và tiến cử Gal vào vị trí CTO của mình, nhưng Eich đã rời Mozilla không lâu sau đó giữa một cơn bão mang tính chính trị khi có hành động ủng hộ việc chống lại hôn nhân đồng tính vào năm 2008.

Công nghệ của công ty mới khởi nghiệp sẽ sử dụng “các khối tích hợp cơ bản của smartphone và các khối tích hợp cơ bản của Firefox OS”. Gal cho biết mức độ cơ bản nhất của Firefox OS là một dự án gọi là Gonk, có nguồn gốc từ phiên bản Android hệ điều hành Linux.

Không giống với Apple, Google và smartphone, công nghệ nền tảng cho đồ dùng kết nối (Internet of Things) mở cho tất cả các công ty mới. Gal cho biết ông luôn sẵn sàng hợp tác với Gone Fishing và Gong là một lãnh đạo tuyệt vời.

Gone Fishing hiện đang làm việc trên một hệ điều hành dựa trên Web cho điện thoại, thiết bị điện toán mang mặc, và các thiết bị có khả năng kết nối như smart TV - về cơ bản là bất cứ thiết bị nào không phải là máy tính cá nhân. Tầm nhìn này là gần với Fire OS, hiện hỗ trợ các điện thoại và một TV Panasonic.

Ý tưởng của công ty mới khởi nghiệp là để đáp ứng yêu cầu từ các nhà sản xuất điện thoại và các nhà mạng cần sự thay thế cho Android. Việc xây dựng một hệ điều hành với công nghệ Web cung cấp các phương pháp mới để tạo nên sự khác biệt – ví dụ như việc bỏ qua kho ứng dụng như Google Play và App Store được sử dụng để phân phối phần mềm.

Nhiệm vụ của Mozilla là giữ công nghệ Internet mở để người dùng có thể kiểm soát cuộc sống trực tuyến của mình - họ có thể chuyển đổi các trình duyệt web, các hệ điều hành và các dịch vụ trực tuyến mà không bị khóa bởi một chương trình liên kết của một công ty. Điều đó đã dẫn đến những ưu tiên của Mizilla, như việc chiến đấu chống lại công nghệ bảo vệ bản quyền quản lý các quyền kỹ thuật số (DRM) và tiêu chuẩn nén video J.264.

Tuy nhiên, các nhà sản xuất điện thoại và TV với các nhà đóng góp nội dung không nhất thiết phải quá đối lập với H264 và DRM, và Gone Fishing có thể làm việc với chúng dễ dàng hơn.

Vẫn chưa rõ Gone Fishing sẽ làm thế nào để mang lại thu nhập. Một nguồn tin cho biết Gone Fishing có thể tính phí các công ty có các dịch vụ trực tuyến trong hệ sinh thái của mình, chẳng hạn như Google Maps cho việc điều hướng, Baidu cho dịch vụ tin nhắn văn bản Line. Một phần khác của chiến lược là sẽ theo đuổi các khách hàng tại Trung Quốc, một thị trường rộng lớn.

Một nguồn tin cho biết, vốn liên doanh của Gone Fishing hiện tại ít nhất là 50 triệu USD. Giống như công ty mới khởi nghiệp của Gal, Gone Fishing có thể sử dụng lại phần mềm mã nguồn mở hiện tại có, vì vậy công ty có thể ra mắt hệ điều hành đầu tiên trong năm 2015, tuy nhiên vẫn chưa rõ công ty sẽ sử dụng các nền tảng công nghệ nào. Tùy chọn hiển nhiên là Firefox OS, nhưng cũng bao gồm các lựa chọn khác như phiên bản di động Chrome của Google cho Android và công nghệ trình duyệt lõi của Apple – WebKit.

Bản chất mở của lập trình Web có nghĩa là hệ điều hành của Gone Fishing thực sự có thể giúp Firefox OS cũng như cạnh tranh với nó. Đó là bởi vì ứng dụng Web hiện đại – ít nhất là về nguyên tắc – có thể chạy trên bất kỳ trình duyệt nào hỗ trợ các tiêu chuẩn công nghệ Web hiện đại. Một trong những thách thức lớn nhất của Firefox là thu hút hỗ trợ ứng dụng, và một hệ điều hành dựa trên web mới có tính cạnh tranh có thể giúp thuyết phục các nhà phát triển tạo ra các chương trình như WhatsApp của Facebook cho hệ điều hành Web di động.

Dù là cách này hay cách khác, việc có một hệ điều hành thay thế có thể rất quan trọng. Khách hàng hiện có vẻ hài lòng với Android và iOS, nhưng nếu Google và Apple ngày càng trở nên tệ hơn, người dùng sẽ có một thời gian khó khăn để chuyển sang một hệ điều hành khác, bởi vì các nhà phát triển hiện tập trung dịch vụ của mình cho hai hệ điều hành trên.

Mozilla cũng có cơ hội để học hỏi từ những sai lầm của mình và cố gắng tạo ra một playbook mới. Dù không từ bỏ các nguyên tắc của mình nhưng công ty có một sự lãnh đạo mới và đang cố gắng tạo ra một sản phẩm mà mọi người muốn sử dụng vì các tính năng và khả năng của nó.