Thổ Nhĩ Kỳ Khóa Facebook, Twitter Và WhatsApp Sau Vụ Ám Sát

Hạ tuần tháng 12/2016, bóng tối đang bao trùm khắp đất nước Thổ Nhĩ Kỳ sau vụ ám sát Đại sứ Nga Andrey Karlov.

 

Theo đó, ngay sau khi vụ ám sát Đại sứ Nga Andrey Karlov xảy ra, Thổ Nhĩ Kỳ đã tăng cường thắt chặt việc sử dụng Internet của người dân. Các mạng xã hội, ứng dụng chat quốc tế và cả Tor, mạng ẩn danh giúp vượt qua kiểm duyệt Internet, đều bị cấm trong vòng 12 giờ trên toàn bộ lãnh thổ Thổ Nhĩ Kỳ.

 

Theo một bài đăng cập nhật trên Turkey Block, một tổ chức quản lý việc kiểm duyệt dữ liệu thời gian thực của quốc gia, bắt đầu từ 8:45 tối giờ địa phương, “mạng lưới giám sát nhận thấy tốc độ của Facebook, Twitter, YouTube và WhatsApp đã bị chậm lại nghiêm trọng, nhưng chỉ ảnh hưởng đến một bộ phận người dùng Internet chứ không phải là tất cả”.

 

Sự hạn chế gần như đã khiến các trang mạng xã hội không thể sử dụng được, nhưng nhà cung cấp mạng Internet lớn nhất Thổ Nhĩ Kỳ Turkish ISP TTNet và các nhà mạng di động không bị ảnh hưởng.

 

Nhà sáng lập TurkeyBlock, Alp Toker trả lời TechCrunch qua email: “Lệnh cấm này đã bị dỡ bỏ vào khoảng 6 giờ sáng sau ngày diễn ra vụ ám sát, cũng theo giờ địa phương. Việc cấm sử dụng các mạng xã hội là hành động bất thường mặc dù đã có lệnh cấm băng thông rộng chính thức, nhưng một số nhà mạng đã không tiến hành chặn, khiến người dùng của những nhà mạng này vẫn có thể sử dụng thoải mái suốt thời gian đó. Điều này do lỗi hành chính trong việc thi hành lệnh cấm, hoặc thậm chí là do bất tuân lệnh cấm, nguyên nhân của sự bất tuân có thể xuất phát từ những tranh cãi về vai trò của Nga tại Syria – chúng tôi không rõ về điều này”.

 

Theo ông Toker, việc bất tuân các quy định không phải không có tiền lệ. Trong cuộc đảo chính tại Thổ Nhĩ Kỳ năm 2016, nhà mạng Turkcell đã tuyên bố sẽ chống lại yêu cầu hạn chế dịch vụ của chính phủ.

 

Trước khi bị cấm, Tor đã là một trong những công cụ hữu dụng nhất giúp người dân Thổ Nhĩ Kỳ dễ dàng sử dụng Internet ẩn danh và không lo bị theo dõi. Hiện việc truy cập trực tuyến sẽ chỉ dành cho những người có khả năng phá vỡ được các công cụ chặn của chính phủ với Tor và VPN. Tuy nhiên, hiện người sử dụng vẫn có thể dùng các dịch vụ VPN tùy biến và các dịch vụ cầu nối Tor.

 

Chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ thường xuyên chặn các mạng xã hội khi có bất cứ sự kiện chính trị lớn nào xảy ra. Hồi năm 2014, chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ đã chặn Twitter trong vòng 2 tuần và lệnh cấm chỉ được dỡ bỏ khi tòa án cho rằng những hành động này là không tuân thủ quyền tự do ngôn luận. Cũng trong năm 2014 và 2015, Thổ Nhĩ Kỳ thỉnh thoảng chặn các mạng xã hội trong thời gian ngắn, thường là ít hơn 24 giờ. Nếu lịch sử lặp lại, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tiếp tục các hành động kiểm duyệt số, chặn truy cập vào các dịch vụ chat như ứng dụng WhatsApp.

 

Ông Toker khẳng định: “Mọi thứ chúng ta thấy đều chỉ ra rằng việc chặn Tor/VNP sẽ được áp dụng hoặc dỡ bỏ theo yêu cầu… Nên đây là một động thái leo thang khá nghiêm trọng. Cả hai hành động cho thấy Thổ Nhĩ Kỳ sẽ có thêm khả năng chặn các nguồn thông tin theo ý muốn một cách hiệu quả hơn trước kia. Và chính phủ sẽ thu thập thêm nhiều dữ liệu giám sát trên các website hơn. Trước đó, các dữ liệu thu thập được đã được dùng để bắt giữ những người chống đối”