Facebook Khẳng Định Không Xem Người Dùng Là Sản Phẩm

Facebook Khẳng Định Không Xem Người Dùng Là Sản Phẩm

Tính đến tháng 04/2018, nhiều người vẫn chưa thể khẳng định chính xác liệu sử dụng Facebook có hoàn toàn miễn phí hay không. Lý do là vì khi truy cập vào mạng xã hội lớn nhất thế giới để kết nối với bạn bè và sử dụng hàng loạt dịch vụ miễn phí khác, người dùng đã chấp nhận đánh đổi thông tin cá nhân của mình.

Nhiều người đã nghĩ một cách đơn giản rằng những thông tin mà họ cung cấp cho Facebook sẽ giúp họ có được một trang cá nhân Profile hoàn chỉnh trên mạng xã hội. Tuy nhiên trên thực tế, những thông tin sẽ được Facebook sử dụng nhằm phục vụ mục đích quảng cáo hướng đối tượng. Như vậy, Facebook không hề miễn phí như mọi người vẫn nghĩ. Điểm khác biệt nằm ở chỗ người dùng sẽ phải thanh toán bằng thông tin cá nhân chứ không phải tiền mặt, để sử dụng dịch vụ. Có thể nhiều người không quá quan trọng hóa vấn đề dù đã nhận thức được điều này. Nhưng đối với Facebook, dữ liệu người dùng chính là cỗ máy kiếm tiền của họ.

Tuy nhiên, chính mô hình hoạt động trên đã khiến Facebook phải hứng chịu không ít chỉ trích từ cộng đồng mạng và các đối thủ khác, đặc biệt là sau vụ bê bối để lộ thông tin khách hàng vừa qua. Hồi năm 2014, CEO Tim Cook của Apple từng khẳng định: “Khi sử dụng một dịch vụ trực tuyến miễn phí, người dùng không phải là khách hàng mà chính là sản phẩm”.

Và đầu năm 2018, Tim Cook tiếp tục nhắc lại câu nói để chỉ trích Facebook khi đã cho phép công ty Cambridge Analytica và một số công ty khác truy cập trái phép vào dữ liệu của hơn 80 triệu người dùng. Lượng dữ liệu sau đó đã được sử dụng cho mục đích quảng cáo nhằm tác động vào cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2016. Vụ việc nghiêm trọng đến nỗi CEO Mark Zuckerberg đã phải trải qua 2 phiên điều trần căng thẳng trước Quốc hội Mỹ vào đầu tháng 04/2018.

Tuy nhiên, dường như Facebook không nhận ra vấn đề trong mô hình kinh doanh. Hãng vẫn khẳng định không có ý định biến người dùng thành sản phẩm và thậm chí phủ nhận việc bán thông tin khách hàng cho các công ty khác. Facebook cho biết: “Sản phẩm của chúng tôi là mạng xã hội với khả năng kết nối người dùng với người thân ở bất cứ đâu trên thế giới. Nó cũng giống như những công cụ tìm kiếm, các website hay tạp chí miễn phí mà họ vẫn thường sử dụng. Sản phẩm chủ lực của chúng tôi chính cung cấp tin tức, thông tin cho người dùng. Và chúng tôi cần quảng cáo để có kinh phí thực hiện và nâng tầm trải nghiệm đó”.

Khách quan, tuyên bố của Facebook cũng rất hợp lý và người dùng đúng là khách hàng được hưởng lợi từ những gì họ cung cấp. Tuy nhiên, Facebook lại bán thông tin của người dùng cho bên thứ ba nhằm mục đích kiếm lợi nhuận từ quảng cáo, điều này lại vô tình biến người dùng thành sản phẩm của họ. Dù nhìn nhận vấn đề thế nào, sự thật vẫn luôn tồn tại là Facebook không ngừng thu thập thông tin của người dùng và sẵn sàng bán khi được giá.

Mặt khác, mục đích chủ yếu của Facebook, cũng như nhiều công ty khác, là lợi nhuận chứ không chỉ đơn giản là cho phép người dùng truy cập thế giới ảo và kết nối với mọi người. Dữ liệu mà nguoời dùng cung cấp, toàn bộ thời gian họ ở trong Facebook chính là nguồn lợi nhuận khổng lồ của hãng.

Tuy nhiên, Facebook cũng đã khẳng định: “Chúng tôi cam kết: chúng tôi không tiết lộ danh tính của người dùng cho các nhà quảng cáo, và không bán thông tin của họ cho bất cứ ai. Đó luôn là phương châm làm việc của chúng tôi. Chúng tôi cho rằng quảng cáo và bảo mật là hai vấn đề không hề mâu thuẫn với nhau, và chúng tôi cam đoan sẽ không có vấn đề nghiêm trọng nào cả. Ví dụ, nếu một hãng xe đạp nào đó liên hệ với chúng tôi và muốn nhắm vào nhóm đối tượng khách hàng nữ giới tại Atlanta, chúng tôi sẽ cho hiển thị quảng cáo của họ đối với những người dùng là nữ, sống ở Atlanta và đã thích các trang liên quan đến xe đạp. Nhưng vấn đề mấu chốt là hãng xe đạp sẽ không bao giờ biết danh tính thật của họ”.

Lời giải thích của Facebook rất hợp lý, nhưng cũng rất nửa vời. Không có công ty Internet nào sẽ dám dữ liệu thật của người dùng cho các công ty khác. Những dữ liệu phải được chia thành nhiều gói nhỏ, ẩn danh và được sử dụng dần dần. Nhưng điều quan trọng nhất là thông tin của người dùng vẫn là một món hàng có thể bị bán đi bất cứ lúc nào.

Facebook cho biết: “Khi mọi người sử dụng Facebook, họ sẽ chia sẻ rất nhiều nội dung, thông tin khác nhau. Chúng tôi sử dụng dữ liệu người dùng cung cấp để không ngừng nâng cao dịch vụ của mình. Chẳng hạn như chúng tôi sẽ ưu tiên hiển thị bài đăng từ bạn bè thân thiết, hay các bài báo về vấn đề mà người dùng đang quan tâm hoặc gợi ý những nhóm mà họ cảm thấy hứng thú trên đầu trang News Feed. Dữ liệu người dùng sẽ giúp hiển thị quảng cáo hữu ích và phù hợp hơn. Nó đồng thời cũng giúp các nhà quảng cáo, bao gồm hàng triệu công ty nhỏ và tổ chức phi lợi nhuận, tiếp cận nguồn khách hàng chính xác hơn rất nhiều”.