Tính Năng “People You May Know” Trên Facebook Đang Dần Trở Nên Đáng Sợ

Facebook đã khẳng định sứ mệnh của mình một cách rõ ràng và dễ hiểu: Kết nối tất cả mọi người trên thế giới.

Một trong những cách để thực hiện sứ mệnh này là mỗi khi người dùng mở Facebook bằng ứng dụng hay trực tiếp trên website, mạng xã hội sẽ tự động giới thiệu “những người bạn có thể quen biết” (people you may know) để kết bạn. Trong nhiều trường hợp, tính năng này sẽ rất hữu ích.

Tuy nhiên, những vấn đề mà tính năng này mang lại cũng rất đáng sợ.

Trước đây, Facebook từng triển khai sử dụng vị trí người dùng để giới thiệu bạn bè, nhưng cho biết đã ngừng làm điều đó. Hồi cuối tháng 08/2016, trang web Fusion từng viết về trường hợp của một bác sĩ khoa thần kinh, không sử dụng Facebook thường xuyên và chủ yếu thường sử dụng cho mục đích trả lời về các sự kiện. Mùa hè năm 2015, bác sĩ nhận thấy Facebook bắt đầu giới thiệu những người bạn cho cô và hầu hết, đó là các bệnh nhân của cô. Cô không biết lý do tại sao và cho biết rằng cô chưa từng chia sẻ số điện thoại hay email của cô trên Facebook.

Trong một trường hợp khác, Jason Del Rey – đồng tác giả bài viết – đi trên đường và tình cờ gặp người quen nhưng không nói chuyện với nhau. Một vài giờ sau đó, Jason đã xuất hiện trên đề xuất kết bạn trong Facebook của người mà anh vừa gặp trước đó. Ngoài ra, Jason cũng từng gặp người phát ngôn của một công ty mà anh chưa từng gặp trước đây. Cũng trong vòng vài giờ, người này xuất hiện trên danh sách đề xuất kết bạn bạn của Jason.

Có thể thấy, nhiều người dùng có thể cũng đang tự thắc mắc tại sao lại có những lời đề nghị “ngẫu nhiên nhưng hợp lý” xuất hiện trên trang News Feed của mình. Dường như Facebook đã sử dụng một công cụ theo dõi, có thể là theo dõi vị trí hoặc cũng có thể là theo dõi web, để đưa ra các lời đề nghị. Vấn đề đã được đưa ra cho phát ngôn viên của Facebook.

Facebook khẳng định rằng vị trí được chia sẻ trong các trường hợp trên chỉ là sự trùng hợp ngẫu nhiên. Thay vào đó, lời giải thích hợp lý hơn cho hầu hết các kịch bản có lẽ là người khác được xem vào hồ sơ của người dùng hoặc họ đã thêm người dùng vào danh sách liên lạc của mình.

Nhìn chung, những lời đề nghị này thật sự là con dao hai lưỡi. Facebook có thể là một thư mục tốt cho việc tìm hiểu các thông tin cơ bản về một người mà người dùng chuẩn bị gặp mặt hay gọi điện, hoặc những người quen lâu năm vừa mới gặp thoáng qua trên đường nhưng chưa kịp ghi lại thông tin liên lạc.

Và có thể là những lời đề nghị được kích hoạt bởi các thuật toán của Facebook, dựa trên các hoạt động trực tuyến của người dùng. Tuy nhiên, hành động này thực sự là tính năng đáng lo ngại. Khi được hỏi về cách các đề xuất xuất hiện, Facebook đã trả lời trang Recode:

• Liệu Facebook có sử dụng vị trí của người dùng để đề xuất kết bạn hay không?

Không. Công ty khẳng định rằng trước đây đã từng sử dụng các thông tin vị trí chẳng hạn như “2 người dùng có sống cùng thành phố hay không như là một cách để xếp hạng đề xuất bạn bè”, nhưng hiện đã không còn sử dụng dữ liệu vị trí này nữa.

• Liệu Facebook có sử dụng danh bạ điện thoại của người dùng để đưa ra lời mời kết bạn hay không?

Có. Nếu người dùng chia sẻ danh bạ điện thoại của mình trên Facebook hoặc trên Facebook Messenger, công ty sẽ sử dụng thông tin đó để đề xuất các số liên lạc của người dùng thành "bạn bè mà bạn có thể biết" (“Friends you may know”). Thời gian là một yếu tố quyết định, có nghĩa là sớm hay muộn, khả năng mà người dùng có thể thấy lời đề xuất kết bạn từ những người bạn mới thêm vào danh bạ sẽ nhiều hơn những số liên lạc lâu năm.

• Cả hai bên có cần lưu số điện thoại của nhau hay không?

Không. Nếu có ai đó thêm số điện thoại của người dùng vào danh sách liên lạc của họ, người dùng có thể thấy chúng trong danh sách đề nghị bạn bè ngay cả khi chưa bao giờ thêm số điện thoại của họ vào danh sách liên lạc của mình. Chỉ cần một bên kích hoạt thuật toán triển khai lời đề nghị kết bạn là đủ.

• Facebook có thể có xem người dùng gọi cho ai và nhắn tin cho ai hay không?

Không. Facebook không theo dõi những người mà người dùng đã gọi hay nhắn tin. Về mặt kỹ thuật, có thể làm được điều này trên một thiết bị Android vì Google cho phép chia sẻ thông tin, nhưng Facebook cho biết họ không sử dụng phương thức này.

• Facebook có thể xem người dùng email cho ai hay không?

Không. Facebook khẳng định rằng không thể xem email của người dùng. Tuy nhiên, có một điều cần lưu ý: “Một số chương trình email phổ biến tự động lưu thông tin liên lạc vào danh bạ liên lạc điện thoại của người dùng khi bạn gửi email cho một người nào đó”, trong đó bao gồm cả Gmail. Cần nhớ là Facebook có thể xem số điện thoại liên lạc trong danh bạ nếu người dùng chia sẻ nó. Do đó, khi gửi một email cho một ai đó đồng nghĩa với việc có thể email của họ đang được lưu trong danh bạ, và những thông tin này sẽ được sử dụng trong việc đề xuất kết bạn.

• Còn những hoạt động của web thì sao? Chẳng hạn như, Facebook có thể xem người dùng đang theo dõi ai trên LinkedIn hay không?

Thực tế, Facebook có sử dụng "cookie" để hiển thị quảng cáo. Nhưng hãng không sử dụng hoạt động này để giới thiệu bạn mới. Facebook khẳng định không sử dụng các tập tin cookie từ các trang web của bên thứ ba để tạo ra hoặc xếp hạng cho những gợi ý kết bạn.