Chỉ Mất 5 Năm, Apple Thống Trị Thị Trường 265 Năm Tuổi

Trước khi có Apple Watch, con người đã bắt đầu dùng đồng hồ, cả loại quả quýt lẫn loại đeo tay trong hơn 2 thế kỷ. Thế nhưng, chỉ cần chưa đầy 5 năm, Apple, một công ty công nghệ đã thống trị được thị trường đồng hồ đeo tay. Theo Strategy Analytics, năm 2019, Apple Watch đạt doanh số 31 triệu chiếc, còn cả ngành đồng hồ Thụy Sĩ cộng lại chỉ đạt 21 triệu chiếc.

Giống như iPhone, món đồ về cơ bản đã tạo ra cả một mảng sản phẩm mới, Apple Watch cũng tạo ra cả một thị trường thiết bị đeo thông minh, khác biệt hoàn toàn với những thứ con người trước đó sử dụng từ thế hệ này qua thế hệ khác. Dĩ nhiên trước iPhone chúng ta vẫn có điện thoại di động, nhưng không nhiều máy được gọi là ‘smartphone’. Bản thân Apple Watch cũng chỉ gọi là đồng hồ vì đeo trên cổ tay và có tính năng hiển thị thời gian. Nhưng nó là một chiếc máy tính đàng hoàng, rất khác với những gì Tag Heuer, Rolex hay Seiko sản xuất bán ra thị trường cả trăm năm qua.

Ngay cả những hãng đồng hồ Thụy Sỹ cũng cho ra mắt smartwatch, như TAG Heuer Connected hay Montblanc Summit, khen chê lẫn lộn. Đó cũng chính là tác động của Apple Watch đối với đối tượng người tiêu dùng trẻ tuổi có tiền. Thực tế, Apple Watch thành công có lẽ chính vì cách Apple thay đổi tư duy của khách hàng khi nghĩ đến một chiếc đồng hồ. Đồng hồ với Apple không chỉ còn là một món đồ trang sức chỉ biết hiện giờ giấc như xưa, mà trở thành một món đồ công nghệ mà mình dám tin rằng không ít người đang phụ thuộc vào nó hàng ngày hàng giờ. Một số lý do chẳng hạn như:

1.    Thay đổi trong tư duy địa vị của giới trẻ: Ngày xưa, nhìn vào lớp vải trên bộ quần áo, đôi giày cùng chiếc đồng hồ đeo tay mà người đó dùng là có thể ngầm đoán ra địa vị xã hội của họ cũng như tầng lớp lao động của họ ở mức nào. Nhưng giờ đây giới trẻ không để tâm nhiều đến những điều đó nữa, nhất là khi ai ai cũng đeo Apple Watch, từ bác lái taxi đến CEO của những tập đoàn lớn. Thêm vào đó, với xu hướng làm việc từ xa, cũng ít người để tâm hơn tới chiếc đồng hồ đeo tay như một thứ khẳng định đẳng cấp của bản thân.

2.    Năng suất lao động: Thay vì chỉ hiển thị thời gian, Apple Watch giống như một chiếc iPhone đeo trên cổ tay. Nó hiển thị được thông báo tin nhắn, thư điện tử, kiểm soát lịch làm việc, chỉ đường, và thậm chí tương tác được với cả những ứng dụng mà không cần lấy điện thoại ra dùng. Apple Watch tiện theo cách giống hệt như cách smartphone thay thế cho laptop ở nhiều mặt nhiều năm về trước.


3.    Sức khỏe: Định hướng chuẩn mực của Apple với chiếc đồng hồ thông minh của hãng là theo dõi sức khỏe người dùng. Chính CEO Tim Cook cũng từng nói rằng: “Tương lai nhìn lại và đặt ra câu hỏi, ‘Apple có đóng góp gì đáng kể nhất với nhân loại?’, câu trả lời sẽ là sức khỏe”. Apple kết hợp cả phần cứng lẫn phần mềm để theo dõi quá trình hoạt động trong 1 ngày của người dùng, nhờ bản chất thiết bị, phải đeo lên tay để dùng chứ không bỏ túi áo túi quần hay trong cặp như điện thoại. Không có một thiết bị công nghệ nào kết nối chặt với cơ thể như đồng hồ thông minh. Nhờ kết nối đó, Apple Watch có thể đo nhịp tim, bước đi hàng ngày, thậm chí đưa ra cảnh báo sớm về những bất thường trong sức khỏe.

Dù vậy, thật ra đồng hồ Thụy Sĩ cũng chưa phải lo lắm

Những năm 70, cơn bão đồng hồ quartz giá rẻ khiến ngành công nghiệp đồng hồ Thụy Sỹ lao đao. Và họ đưa ra một bước đi sống còn không chỉ để vượt qua cơn bão nửa thế kỷ trước, mà còn chuẩn bị sẵn cho tương lai. Họ tự đẩy mình lên tầm giá cao hơn để nằm ở một tầm phân khúc khác, tự tạo ra địa vị cho những người có tiền mua những chiếc đồng hồ đó.

Hiện nay, nếu muốn mua một chiếc Cosmograph Daytona trong cửa hàng Rolex, người dùng sẽ phải bỏ ra 12,400 USD và phải vào danh sách chờ. Việc nâng giá sản phẩm đó chính là bước đi khiến cho thị trường đồng hồ Thụy Sĩ không ngại những cơn bão mới, mà Apple Watch chính là một trong số đó.

Con số 31 triệu chiếc Apple Watch và 21 triệu chiếc đồng hồ Thụy Sĩ mà Strategy Analytics đưa ra cũng là con số đáng suy ngẫm. Apple Watch có khoảng giá tương đối hẹp, và tương đối thấp nếu xét đến thị trường đồng hồ. Còn Thụy Sĩ trải dài nhiều hân khúc giá, từ một chiếc Swatch 99 USD đến một chiếc Patek Philippe 5711A giá 50,000 USD.

Quay trở lại với chiến lược đặt giá cao cho đồng hồ. Chính vì chiến lược 50 năm về trước mà hầu hết các hãng đồng hồ xa xỉ của Thụy Sỹ sẽ không ngại Apple Watch. Đối tượng khách hàng và nhu cầu sử dụng sản phẩm của hai phân khúc khác hẳn nhau. Bản thân những thương hiệu như Rolex hay Patek Philippe cũng đang có doanh thu cao hơn hẳn những năm trước. Lo ngại sẽ là những hãng “tầm dưới” như Swatch hay Tissot, vì sản phẩm của họ nằm đúng ở tầm giá của Apple Watch. Ngoài ra, mức giá vài trăm USD cũng đồng nghĩa với việc nhiều người mua được Apple Watch hơn. Đương nhiên một sản phẩm tầm trung sẽ bán được nhiều hơn so với doanh số sản phẩm hàng xa xỉ.

Dù rằng ngành đồng hồ Thụy Sĩ đang giảm về doanh số. Nhưng bản chất việc bán đồng hồ giá cao đảm bảo việc họ sẽ không bao giờ thiếu tiền phát triển sản phẩm mới hay phá sản cả. Mặt khác, Apple cần độ phủ của thị trường để tạo lợi thế cạnh tranh, còn Patek Philippe, Breguet, FP Journe hay Audemars Piguet thì không. Họ cần giữ sản phẩm của mình nêu bật lên được tầm đẳng cấp của một đối tượng khách hàng hoàn toàn khác. Người dùng Apple Watch vẫn sẽ yêu thích công năng hàng ngày của nó, và những người yêu mến những cỗ máy cơ khí được tạo ra một cách tỉ mỉ đến từng milimet vẫn sẽ giữ vững quan điểm cá nhân.