Lãnh Đạo Đài Loan Phủ Nhận 'Một Trung Quốc', Muốn Đàm Phán Cùng Tồn Tại

Đài Loan không chấp nhận thành một phần của Trung Quốc và tuyên bố muốn đối thoại với Bắc Kinh.

Trong bài phát biểu tại Đài Bắc của lãnh đạo Đài Loan Thái Anh Văn sau lễ nhậm chức nhiệm kỳ hai và cũng là nhiệm kỳ cuối, bà cho biết quan hệ xuyên eo biển đã đạt đến một bước ngoặt lịch sử. Bà nói: "Cả hai bên có nhiệm vụ tìm cách cùng tồn tại trong thời gian dài và ngăn chặn gia tăng đối kháng và khác biệt. Tôi cũng hy vọng lãnh đạo bên kia eo biển sẽ đảm nhận cùng trách nhiệm và hợp tác với chúng tôi để sự phát triển lâu dài của mối quan hệ xuyên eo biển được ổn định. Tôi muốn nhắc lại các cụm từ 'hòa bình, ngang hàng, dân chủ và đối thoại'. Chúng tôi sẽ không chấp nhận giới chức Bắc Kinh sử dụng 'một quốc gia, hai chế độ' để hạ cấp Đài Loan và làm suy yếu tình trạng qua eo biển. Chúng tôi kiên định theo nguyên tắc”

Trung Quốc sử dụng mô hình "Một quốc gia, hai chế độ" để "đảm bảo quyền tự trị cao" cho Hong Kong sau khi thành phố được Anh trao trả năm 1977. Tuy nhiên, tất cả chính đảng ở Đài Loan từ chối công nhận mô hình trên.

Đặc biệt, từ khi bà Thái Anh Văn đắc cử, quan hệ hai bờ eo biển Đài Loan trở nên căng thẳng. Trong nhiệm kỳ đầu của bà, Trung Quốc thuyết phục 7 đồng minh của Đài Loan cắt đứt quan hệ ngoại giao với hòn đảo và thiết lập quan hệ với Bắc Kinh. Đài Loan hiện được 15 nước công nhận, chủ yếu là các nước nhỏ ở Mỹ Latinh và Thái Bình Dương.

Trong nhiệm kỳ đầu, bà Thái thực hiện cuộc điện đàm chưa từng có tiền lệ với Tổng thống Mỹ Donald Trump tháng 12/2016, khi ông chưa nhậm chức, và đạt thỏa thuận mua chiến đấu cơ Mỹ lần đầu tiên trong ba thập kỷ. Việc ủng hộ biểu tình Hong Kong cũng giúp bà củng cố quan điểm hoài nghi Trung Quốc và tái đắc cử.

Trung Quốc đã tăng cường các cuộc tập trận quân sự gần Đài Loan kể từ khi bà Thái tái đắc cử, các máy bay chiến đấu bay vào không phận vùng đảo và các tàu chiến rải rác trên khắp nơi gần Đài Loan. Bà Thái cho biết Đài Loan đã nỗ lực hết sức để duy trì hòa bình và ổn định tại eo biển: “Chúng tôi sẽ tiếp tục những nỗ lực và sẵn sàng tham gia đối thoại với Trung Quốc để góp phần ổn định an ninh khu vực”

Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo hôm thứ Ba (19/05/2020) đã tuyên bố chúc mừng bà Thái nhậm chức nhiệm kỳ hai. Ông cũng nói rằng Mỹ "từ lâu đã coi Đài Loan là một lực lượng tốt cho thế giới và là một đối tác đáng tin cậy" và hai bên "có tầm nhìn chung cho khu vực, bao gồm luật pháp, minh bạch, thịnh vượng và an ninh cho tất cả mọi người".